|
ailehekimince.com
DOĞUM KONTROL
İĞNELERİ
Doğum kontrol iğneleri:
Üç ayda bir yapılan (Depo Provera)
Ay
bir yapılan (Mesigyna®) olmak üzere iki çeşidi bulunmaktadır.
Depo Provera®: Sadece progesteron hormonu (Medroksiprogesteron
asetat) içerir.
Mesigyna®: Hem östrojen hem progesteron içerir.
İğneler ilk defa adetin ilk 5 günü içerisinde kalçadan yapılarak
kullanılmaya başlanır daha sonra belirlenen aralıklarla yapılır.
Etki
mekanizmaları:
- Ovulasyonu (yumurtlamayı) baskılar
- Servikal mukusu kalınlaştırır
- Endometrial değişikliklere yol açar
- Tüplerdeki hareketliliği değiştirir
Yan
etkileri:
Düzensiz adet kanaması
Amenore (adet görememe)
Normalden fazla büyümüş folikül
Kıllanmada artış
Osteoporoz (kemik erimesi)
Kilo değişiklikleri
Lipid kolesterol üzerinde olumsuz değişiklikler
Premenstural sendrom
Memelerde hassasiyet
Akne
Kullanılmaması gereken
durumlar:
Gebelik ve gebelik şüphesi
Aktif karaciğer hastalığı
Meme kanseri ve şüphesi
Genital organ kanserleri
Nedeni bilinmeyen vaginal kanama
Aylık doğum kontrol iğneleri kullanımı bırakıldıktan 1-2 ay sonra
gebe kalabilme yeteneği tekrar kazanılır. Bu süre 3 aylık iğnelerde
6-18 ay kadar uzun sürebilir.
Üç
aylık iğneler
östrojen içermediklerinden migreni olanlar, lipid-kolesterol
yüksekliği olanlar, kalp hastalığı olanlar, 35 yaş üzerindekiler,
sigara kullananlar tarafından da kullanılabilirler. Emzirme
döneminde kullanılabilirler, sütü azaltmazlar
Aylık iğneler ise doğum kontrol hapları gibi
hem östroen hem progesteron içerdikleri için etki, yan etki,
kullanma yada kullanmama durumları açısından aynen doğum kontrol
haplarına benzer özellik gösterirler. Doğum kontrol hapları
konusunda yazılan uyarılar bunlar için de aynen geçerlidir.
Bu iğneleri kullanırken gebe kalanların bebeklerinde herhangi bir
anomali (teratojen etki) yaptıkları izlenmemiştir.
3
aylık iğnelerîn etkinliği nasıldır ?
3 aylık korunma iğneleri yüksek başarı oranına sahiptir. Bu
yöntemler korunurken gebe kalma riski yüzde 1 den azdır. (1000'de 3)
Doğum kontrol
iğneleri doğumdan ne kadar sonra kullanılabilir?
3 aylık
olanlar doğumdan sonra emzirme varsa doğumdan 6 hafta sonra, emzirme
yoksa doğumdan 3 hafta sonra kullanılmaya başlanabilir. Aylık
olanlar doğumdan sonra emzirme varsa doğumdan 6 ay sonra, emzirme
yoksa doğumdan 3 hafta sonra kullanılmaya başlanabilir.
3 Aylık Korunma
İğnesini Bıraktım Fakat Adet Göremiyorum?
Bu iğneler (depo-provera) kullanırken yada kullanmayı bıraktıktan
sonra adet gecikmesine sebep olabilir. Bazen bu iğne ile korunmayı
bıraksanız bile adetlerinizin tekrar başlaması 1 yıl hatta 18 ayı
bulabilir. Bu arada adetlerinizdeki gecikmenin sebebi gebelik de
olabilir düşüncesiyle gebelik testleri yaptırmanız faydalı olacaktır.
Adetlerinizdeki bu gecikme sizin gebe kalamayacağınız anlamına
gelmez, bu iğneler bırakıldıktan sonra gebe kalmayı engellemezler,
sadece adetlerde gecikme olur.
Sadece
progesteron içeren korunma yöntemleri ile ilgili önemli bilgiler:
(Aşağıdaki
bilgiler sadece progesteron içeren haplar (minipill), progesteron
içeren 3 aylık korunma iğneleri ve cilt altı implantlar için
geçerlidir.)
- Oral kontraseptiflerden (OKS) farklı olarak yaş sınırı yoktur, 35
yaş üzerinde de kullanılabilir.
- Doğumdan sonra emzirenlerde kullanmaya başlamak için 6 hafta
geçmesi gerekirken, emzirmeyenler doğumdan hemen sonra kullanmaya
başlayabilir.
- Düşük yada kürtajlardan hemen sonra kullanmaya başlanabilir.
- Sigara içenler de kullanabilir.
- Tansiyon yüksekliği aşırı olmadığı sürece ve kontrol altında
olduğu sürece kullanılabilir.
- Geçmişte damar tıkanıklığı (DVT) öyküsü olanlar kullanabilir,
damar tıkanıklığı halen mevcutsa kullanılmamalıdır.
- Kolesterol yüksekliğinde kullanılabilir.
- Kalp kapak hastalığı olanlar kullanabilir.
- Migren aurasız ise kullanılabilir.
- Epilepsi hastaları kullanabilir.
- Endometriyozis hastaları kullanabilir.
- Over (yumuralık) kisti olanlar kullanabilir.
- Rahim ağzında (servikste) iyi huylu hastalıkları olanlar
kullanabilir.
- Memede iyi huylu kist v.b hastalıkları olanlar kullanabilir.
- Myomu olanlar kullanabilir.
- Pelvik enfeksiyonu olanlar kullanabilir.
- Diabet (şeker hastalığı) eğer böbrek, göz, damar gibi organlarda
hasar yaratmamışsa engel teşkil etmez..
- Guatr (hipertroidi veya hipotroidi) engel teşlik etmez.
- Safra kesesi taşları engel teşkil etmez.
- Siroz veya karaciğer tümörü olanlar kullanmamalıdır.
- Aktif viral hepatit durumunda kullanılamaz, taşıyıcılar
kullanabilir.
- Anemi, talasemi, orak hücreli anemi durumlarında kullanılabilir.
- Rifampisin ve griseofulvin dışındaki antibiyotiklerle aynı anda
kullanımından etkilenmez.
|
|